Buổi đọc sách bắt đầu lúc chín giờ, nhưng Minh An đến từ tám giờ kém. Cậu đứng trước quán cà phê đầu ngõ, nhìn thực đơn lâu đến mức cô bán hàng hỏi có cần tư vấn không. An định mua hai cốc giống hệt nhau, rồi nhớ mình chưa biết Khải uống ngọt hay đắng. Cậu mở điện thoại, gõ câu hỏi, xóa đi, cuối cùng gọi một cốc đen đá và một cốc sữa ít đường. Nếu đoán sai, cậu sẽ nhận phần đen.

Khải đang kê ghế ở thư viện. Anh mặc áo phông xám, tay áo xắn lên vì bụi. Thấy An, anh đặt chiếc ghế xuống, nhìn hai cốc cà phê bằng vẻ nghiêm túc khiến cậu tưởng mình vừa giao một đơn hàng quan trọng.

“Anh chọn đi.”

“Cốc nào của cậu?”

“Tôi uống gì cũng được.”

Khải cầm cốc đen. An thở nhẹ đến mức chính mình cũng thấy buồn cười. Một việc nhỏ như nhớ thức uống của ai đó hóa ra có thể làm người ta căng thẳng hơn cả buổi gặp khách hàng.

Bà Liên bận chuẩn bị sách tranh. An giúp bà bày giấy màu lên bàn. Tám đứa trẻ lần lượt đến, đứa nhỏ nhất mới lên năm, đứa lớn nhất học lớp sáu. Chúng lập tức phát hiện chiếc máy ảnh và hỏi dồn dập. Có chụp được mặt trăng không, có chụp được ma không, tại sao ống kính dài như cốc uống nước. An trả lời đến câu thứ tư thì bật cười.

“Máy ảnh chụp được những thứ mình nhìn thấy. Có điều đôi lúc phải nhìn kỹ.”

Một cô bé buộc tóc hai bên chỉ vào Khải.

“Vậy chú chụp anh Khải đi. Anh ấy cao quá, máy có lấy hết không?”

“Lấy được.” An nâng máy. “Nhưng phải lùi xa.”

Khải đứng bên cửa sổ, tay ôm chồng ghế nhỏ, nghe vậy liền quay đầu. An bấm máy ngay lúc anh cười. Không có động tác chuẩn bị, không có ánh mắt chờ đợi từ phía khách hàng. Bức ảnh hiện lên tự nhiên đến mức An thấy ngón tay mình đứng yên trên nút xem lại.

Buổi đọc sách diễn ra dưới quạt trần quay chậm. Bà Liên kể chuyện một con thuyền giấy muốn ra biển. Giữa chừng, chiếc quạt kêu lạch cạch rồi dừng. Khải ra kiểm tra cầu dao. An lấy một tờ bìa quạt cho mấy đứa trẻ. Chúng dịch ghế lại gần cậu, thi nhau đoán kết thúc câu chuyện. Không đứa nào chịu để con thuyền chìm.

Sau giờ đọc, An hướng dẫn gấp thuyền. Cậu làm mẫu lần đầu bị lệch, lần thứ hai quên một bước. Khải đứng bên cạnh, không giúp mà cười. An dúi tờ giấy vào tay anh.

“Anh làm đi.”

Khải gấp xong trong chưa đầy một phút. Con thuyền đứng vững trên bàn, mũi nhọn đều hai bên. An nhìn nó bằng vẻ không phục.

“Hồi nhỏ tôi gấp nhiều,” anh giải thích.

“Anh cũng gấp cá à?”

Khải ngừng một nhịp. “Có.”

An tưởng anh sẽ kể thêm, nhưng một đứa trẻ gọi anh sửa chiếc thuyền bị rách. Anh đi ngay. Cậu nhìn theo, cảm giác mình vừa chạm phải một mẩu ký ức mà chưa biết nó thuộc về ai.

Gần trưa, nắng bất ngờ lên. Bà Liên nhờ họ mang mấy cuốn sách đã xử lý ẩm ra chỗ thoáng. Khải trải vải trên bàn dài dưới mái che. An xếp sách, dùng những viên chặn giấy nhỏ giữ trang không khép lại. Ánh nắng dừng ở mép bàn, không chiếu thẳng vào giấy. Cậu đã học điều đó từ dì Hạnh sáng nay.

“Sách cũng cần kiên nhẫn,” An nói.

“Người sửa sách cần nhiều hơn.”

Khải đứng phía đối diện, cúi xem một trang bị dính. An bất giác nghĩ đến công việc cũ. Ở đó, ai cũng muốn mọi thứ nhanh hơn: dựng nhanh, sửa nhanh, trả lời nhanh. Khi cậu nói mình cần thêm một ngày để chụp lại, người quản lý hỏi cậu có còn đủ nhiệt tình không. Cậu đã mang câu hỏi ấy về nhà, để nó nằm trong đầu suốt nhiều tuần.

“Tôi nghỉ việc rồi,” An nói.

Khải ngẩng lên. Anh không tỏ vẻ ngạc nhiên, cũng không vội hỏi lý do. An nhìn vào trang sách trước mặt, tiếp tục bằng giọng đều đều như đang đọc hóa đơn.

“Công ty cắt dự án. Tôi có thể chuyển sang nhóm khác, nhưng tôi không muốn. Tôi thấy mình rất mệt. Rồi tôi nghĩ có lẽ mình chỉ lười.”

“Cậu có muốn quay lại không?”

“Tôi không biết.”

Khải gật đầu, đặt viên chặn giấy xuống. “Không biết cũng là một câu trả lời ở thời điểm này.”

An ngước mắt. Cậu đã nhận quá nhiều lời khuyên cần phải cố gắng, phải quyết đoán, phải tranh thủ tuổi trẻ. Chưa ai cho phép cậu giữ nguyên một điều chưa biết mà không biến nó thành lỗi.

“Anh không định bảo tôi nghĩ tích cực à?”

“Cậu đang phơi sách và uống cà phê. Tôi thấy thế đã khá tích cực.”

An bật cười, lần này tiếng cười vướng một chút gì trong cổ. Khải không nhìn chằm chằm. Anh quay sang chỉnh mái che, cho cậu khoảng trống để thở bình thường trở lại.

Trước khi đóng cửa nghỉ trưa, bà Liên phát hiện thiếu một cuốn truyện tranh trong chồng sách vừa trả. Cậu bé tên Sóc đứng cạnh bàn, mặt đỏ bừng. Nó thú nhận đã để quên sách ở nhà và sợ bị cấm mượn nên không dám nói. Bà Liên kéo ghế cho nó ngồi, hỏi cuốn sách có bị rách hay ướt không. Thằng bé lắc đầu, rồi lại gật đầu rất nhẹ.

Khải ngồi xổm xuống ngang tầm mắt nó.

“Ướt một trang hay cả quyển?”

“Một ít. Mẹ con lau rồi.”

“Vậy mai mang đến đây. Cô Hạnh biết cách sửa.”

“Có phải đền không ạ?”

An nhìn vẻ căng thẳng của đứa trẻ, chợt nhớ mình từng làm đổ nước lên sách giáo khoa rồi giấu suốt một tuần. Cậu lấy con thuyền gấp lệch của mình đặt trước mặt Sóc.

“Cái này cũng hỏng một chút. Nhưng vẫn là thuyền. Sách cũng vậy, mang đến xem trước đã.”

Thằng bé ngẩng lên. Bà Liên nhắc nó lần sau phải nói thật, rồi ghi tên sách vào tờ giấy nhỏ để nó mang về. Khi Sóc ra cổng, nó quay lại hỏi ngày mai chú chụp ảnh có ở đây không. An đáp có trước cả khi nghĩ đến lịch của mình. Khải nhìn cậu nhưng không bình luận.

Sau đó, An giúp cất giấy màu. Cậu tìm thấy một con thuyền rất nhỏ nằm trong túi máy ảnh, trên mạn viết bằng bút chì hai chữ đừng chìm. Nét chữ không giống của trẻ con. Cậu ngẩng lên nhìn Khải đang xếp ghế. Anh vẫn chăm chú với công việc, vẻ mặt bình thản đến đáng ngờ.

“Cái này của ai?” An giơ con thuyền.

“Chắc ai đó bỏ quên.”

“Bỏ quên trong túi có khóa của tôi?”

Khải quay đi lấy khăn lau, đôi tai hơi đỏ. An không hỏi nữa. Cậu tìm một chiếc hộp đựng thẻ nhớ rỗng, lót giấy mềm rồi đặt con thuyền vào trong. Nó vừa khít, như đã có sẵn chỗ ở đó từ trước. Suốt buổi, mỗi lần mở túi thay pin, cậu lại nhìn chiếc hộp một lần. Đến lần thứ ba, cậu thôi giả vờ đó chỉ là kiểm tra xem giấy có bị nhàu hay không.

An đặt chiếc hộp vào ngăn sâu nhất, bên cạnh pin dự phòng. Cậu nghĩ giấy rất dễ nhàu, cần giữ cẩn thận. Ý nghĩ ấy giúp cậu thôi tìm một lời giải thích khác.

Buổi chiều, cả hai xuống hồ chụp ảnh mặt ngoài thư viện. Nắng rút nhanh, mây từ phía đông kéo tới. An đứng lùi giữa vỉa hè, thử nhiều góc. Khải giữ dây đeo máy ảnh giúp cậu khi nó vướng vào cành cây. Ngón tay anh chạm lên gáy An trong thoáng chốc. Cậu bỗng quên mình đang muốn đổi thông số nào.

“Nặng không?” Khải hỏi.

“Cái gì?”

“Máy ảnh.”

“Không.” An đáp quá nhanh. “Có. Một chút.”

Khải nhìn cậu, khóe môi khẽ nhấc. May mà điện thoại anh reo. Anh bước sang bên nghe máy. An cúi xuống xem ảnh, quyết định không chụp người đàn ông ấy thêm nữa trong hôm nay.

Cuộc gọi kéo dài gần mười phút. Khi Khải trở lại, nụ cười đã biến mất. Anh cất điện thoại, nói cần ghé xưởng một lát, nhờ An về thư viện trước. Giọng anh vẫn bình thường, nhưng bàn tay giữ quai túi siết rất chặt. An muốn hỏi, rồi nhớ cách anh đã không ép mình giải thích vào buổi trưa.

“Tối anh có ăn ở nhà dì không?”

Khải chần chừ. “Chắc không kịp.”

“Vậy tôi để phần.”

Anh nhìn An một lúc, cuối cùng nói cảm ơn.

Tối ấy, Khải không đến. Dì Hạnh chỉ bảo anh có việc gia đình. An không hỏi thêm, nhưng cứ nghe tiếng xe dừng ngoài ngõ là ngẩng lên. Cậu đóng hộp phần cá kho, ghi tên anh lên nắp rồi bỏ vào tủ lạnh. Lúc viết chữ Khải, cậu vô thức viết chậm hơn những chữ còn lại.

Gần mười một giờ, tin nhắn đến: Xin lỗi, hôm nay tôi về muộn. Cảm ơn cậu để phần cơm.

An đáp rằng hộp cơm nằm ở ngăn trên cùng. Một lúc sau, cậu gửi thêm tấm ảnh chụp buổi sáng. Trong ảnh, Khải đứng giữa đám trẻ, cầm con thuyền giấy, đầu cúi xuống nghe một câu hỏi. Cậu không sửa da, không xóa nếp áo, chỉ cân lại ánh sáng.

Tin nhắn của Khải hiện lên rồi biến mất vài lần trước khi được gửi: Tôi trông vui nhỉ.

An nhìn câu ấy thật lâu.

Anh đã vui mà, cậu gõ.

Lần này, Khải không trả lời. An đặt điện thoại xuống, tự trách mình vì câu nói có thể quá gần. Cậu ra ban công lấy áo đã phơi. Trời lại mưa, những hạt nhỏ bám thành màn mỏng trên lan can. Ở cuối ngõ, đèn xưởng của Khải vẫn sáng.

An đứng thêm một lúc rồi quay vào. Cậu lấy hộp cơm, hâm lại cá và cho thêm bát canh vào một chiếc bình giữ nhiệt. Dì Hạnh đang khóa cửa tiệm, thấy cậu xuống liền hỏi đi đâu. An giơ túi đồ ăn. Dì nhìn cậu, không cười trêu như cậu lo, chỉ lấy chiếc ô đặt cạnh cửa.

“Đi cẩn thận. Đoạn dưới cây bàng trơn.”

Xưởng của Khải chỉ cách hai phút đi bộ. Qua lớp kính mờ, An thấy anh ngồi trên ghế thấp, khuỷu tay chống lên đầu gối. Bản vẽ nằm mở trên bàn nhưng đèn bàn đã tắt. Cậu gõ cửa hai tiếng.

Khải mở cửa, vẻ ngạc nhiên hiện rõ. Anh nhìn túi đồ ăn, rồi nhìn An đang giữ chiếc ô hơi lệch. Nước nhỏ xuống từ tóc cậu.

“Tôi nghĩ hâm lại sẽ ngon hơn,” An nói.

Khải không đáp ngay. Một lát sau, anh nghiêng người nhường cửa.

“Vào đi. Cậu đang làm ướt hết phần cơm tôi.”

Trong xưởng có mùi gỗ và giấy. An đặt đồ ăn xuống bàn, tìm hai chiếc đũa trong túi dì chuẩn bị. Khải nhìn đôi đũa thứ hai, hỏi cậu chưa ăn tối sao.

“Ăn rồi.”

“Vậy sao có hai đôi?”

An mở nắp hộp, tránh ánh mắt anh. “Tôi có thể ăn thêm.”

Khải kéo chiếc ghế còn lại tới gần bàn. Lần này, khi anh cười, An không nâng máy ảnh. Cậu ngồi xuống đối diện, nhận bát cơm anh xới và để khoảnh khắc ấy thuộc về riêng hai người.

Hướng dẫn nạp kim cương